„Zaświadczenie o przeznaczeniu lokalu” to potoczna, nieprecyzyjna nazwa. W sprawach związanych z wyodrębnieniem lokalu potrzebujesz zaświadczenia o samodzielności lokalu. Wniosek składa się w starostwie powiatowym albo urzędzie miasta na prawach powiatu, dołączając dokumentację techniczną lokalu.
Do czego służy zaświadczenie o samodzielności lokalu?
Dokument potwierdza, że lokal może zostać wydzielony z budynku jako odrębna nieruchomość. Jest potrzebny przede wszystkim przy ustanawianiu odrębnej własności lokalu oraz zakładaniu dla niego księgi wieczystej. Dotyczy zarówno lokali mieszkalnych, jak i użytkowych, garaży czy innych lokali o przeznaczeniu niemieszkalnym.
Wniosek składa właściciel lokalu. W praktyce robią to także deweloperzy, spółdzielnie mieszkaniowe i gminy, gdy przygotowują lokale do sprzedaży lub wyodrębnienia własności.
Kiedy lokal jest samodzielny?
Zgodnie z ustawą o własności lokali samodzielny lokal musi spełniać warunki techniczne i funkcjonalne. Najważniejsze z nich to:
- Lokal składa się z jednej izby albo zespołu pomieszczeń położonych w obrębie budynku.
- Pomieszczenia są wydzielone trwałymi ścianami.
- Pomieszczenia spełniają wymagania przewidziane dla pobytu ludzi.
- Lokal wraz z pomieszczeniami pomocniczymi zaspokaja potrzeby mieszkaniowe albo inne potrzeby, na przykład usługowe.
- Do lokalu mogą przynależeć pomieszczenia znajdujące się poza nim, takie jak piwnica, komórka, strych lub garaż.
Pomieszczenia przynależne nie muszą bezpośrednio przylegać do lokalu ani znajdować się w tym samym budynku. Muszą jednak leżeć w granicach tej samej nieruchomości gruntowej. Jeżeli znajdują się poza budynkiem, zaznacza się je także na wyrysie z operatu ewidencyjnego.
Gdzie i jak złożyć wniosek?
Właściwy jest urząd położony w miejscu, w którym znajduje się lokal:
- starostwo powiatowe,
- urząd miasta na prawach powiatu,
- urząd dzielnicy m.st. Warszawy.
Wniosek możesz złożyć osobiście, listownie albo elektronicznie, jeżeli dany urząd udostępnia taką możliwość. Przed wysłaniem dokumentów sprawdź stronę właściwego urzędu, ponieważ formularz i liczba wymaganych załączników mogą się różnić.
Procedura wygląda następująco:
- Przygotuj dokumentację techniczną. Potrzebujesz przede wszystkim rzutu odpowiedniej kondygnacji z zaznaczonym lokalem i pomieszczeniami przynależnymi. W starszych budynkach może być konieczna inwentaryzacja budowlana.
- Złóż wniosek w odpowiednim urzędzie. Wnioskodawcą jest właściciel lokalu. Możesz działać przez pełnomocnika, dołączając pełnomocnictwo i potwierdzenie właściwej opłaty.
- Poczekaj na weryfikację. Urząd sprawdzi kompletność dokumentów oraz to, czy lokal spełnia wymagania samodzielności. Przy nowszych budynkach może także zweryfikować dokumenty dotyczące budowy, użytkowania i zgodności inwestycji z przepisami.
- Odbierz zaświadczenie. Jeżeli dokumentacja jest kompletna i nie trzeba prowadzić dodatkowych wyjaśnień, zaświadczenie powinno zostać wydane bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu 7 dni.
Jeżeli urząd stwierdzi braki, wezwie do ich uzupełnienia. Na wykonanie wezwania trzeba mieć co najmniej 7 dni. Brak uzupełnienia dokumentów w terminie może spowodować pozostawienie sprawy bez rozpoznania.
Jakie dokumenty dołączyć i ile kosztuje zaświadczenie?
Podstawą jest wniosek oraz dokumentacja pokazująca aktualny układ lokalu. Zakres załączników zależy między innymi od wieku budynku i tego, czy zachowała się dokumentacja budowlana.
| Dokument | Kiedy jest wymagany? |
|---|---|
| Wniosek o wydanie zaświadczenia | Zawsze |
| Rzut kondygnacji z zaznaczonym lokalem i pomieszczeniami przynależnymi | Zawsze, w zakresie wymaganym przez urząd |
| Inwentaryzacja budowlana lokalu | Gdy brakuje aktualnej dokumentacji technicznej, szczególnie w starszych budynkach |
| Dokument potwierdzający oddanie budynku do użytkowania | Zwykle przy nowych budynkach lub lokalach nowo powstałych |
| Potwierdzenie nadania numeru porządkowego | Najczęściej przy nowych budynkach albo nowo wyodrębnionych lokalach |
| Mapa lub wyrys z operatu ewidencyjnego | Gdy pomieszczenia przynależne znajdują się poza budynkiem |
| Dowód opłaty skarbowej | Gdy opłata jest należna |
| Pełnomocnictwo | Gdy wniosek składa pełnomocnik |
Rzuty lub inwentaryzację powinien sporządzić i podpisać specjalista posiadający wymagane uprawnienia budowlane, na przykład architekt albo inżynier budownictwa. W niektórych urzędach wymaga się także, aby dokumentacja została przygotowana przez osobę należącą do właściwej izby samorządu zawodowego.
Opłata skarbowa za wydanie zaświadczenia wynosi 17 zł za każdy lokal. Wnioski dotyczące budownictwa mieszkaniowego są zwolnione z tej opłaty. Zwolnienie obejmuje także niektóre podmioty publiczne, między innymi jednostki budżetowe i jednostki samorządu terytorialnego. Za pełnomocnictwo opłata wynosi co do zasady 17 zł, ale nie pobiera się jej między innymi za pełnomocnictwo udzielone małżonkowi, rodzicom, dzieciom, dziadkom, wnukom lub rodzeństwu.
Opłatę za wydanie dokumentu wpłaca się na rachunek gminy lub miasta właściwego dla urzędu, do którego kierujesz wniosek. Numer rachunku i sposób zapłaty sprawdź na stronie tego urzędu.
Na co uważać przy składaniu wniosku?
Najczęstszy problem stanowi dokumentacja techniczna sporządzona bez wymaganych uprawnień albo niezgodna z aktualnym stanem lokalu. Sam rzut znaleziony w starych aktach może nie wystarczyć, jeżeli lokal był przebudowywany lub zmieniono sposób jego użytkowania.
Nie wpisuj we wniosku wyłącznie potocznego określenia „zaświadczenie o przeznaczeniu lokalu”. Użyj nazwy „zaświadczenie o samodzielności lokalu”, a w treści wskaż, czy chodzi o lokal mieszkalny, czy o lokal przeznaczony na inne cele.
Jeżeli urząd odmówi wydania zaświadczenia, wyda w tej sprawie postanowienie. Na takie postanowienie przysługuje zażalenie do właściwego samorządowego kolegium odwoławczego, składane za pośrednictwem urzędu, zwykle w terminie 7 dni od doręczenia postanowienia.
Przed złożeniem dokumentów skontaktuj się z właściwym starostwem lub urzędem miasta. Pozwoli to potwierdzić aktualny formularz, wymagane załączniki i rachunek do opłaty, a także uniknąć wezwania do uzupełnienia wniosku.
